Polskie prawo handlowe dawniej i dziś

Wspólna konsolidacja poszczególnych jednostek w celu współpracy w prowadzeniu wspólnych interesów pojawiła się w momencie, gdy ogólnorozumiany handel zajął się sprowadzaniem oraz wysyłaniem towarów z różnych części świata. Jako pierwsi na szeroką skalę prowadzili w ten sposób interesy Włosi, Hiszpanie, Portugalczycy oraz Francuzi. Dziś taką formę handlu prowadzą niemal wszystkie kraje na całym świecie.

Accomanditaria

Zalążki instytucji prawnych prawa handlowego, jakie dziś znamy, powstały już w starożytnym Rzymie, a rozwinęły się dopiero w średniowieczu (XI wiek) dzięki włoskim państwom-miastom, w których istniały instytucje, nazywane „accomanditaria”. Tego typu organizacje były pierwowzorami m.in. dla współczesnych spółek komandytowych oraz położyły podwaliny pod szersze zastosowanie w handlu ograniczonej odpowiedzialności. Co znamienne, współczesne Włochy nie posiadają obecnie uregulowanego przepisami prawa handlowego.

Polskie prawo handlowe

Prawo handlowe, tak naprawdę, wywodzi się z klasycznego rzymskiego prawa zobowiązań, natomiast jego powstanie jako odrębnej dziedziny prawnej upatruje się najczęściej w epoce późnośredniowiecznej. Po raz pierwszy prawo handlowe na ziemiach polskich zostało spisane w Kodeksie handlowym i nadane przez Napoleona w 1807 roku. Dopiero w okresie od lipca 1934 do stycznia 1965 roku udało się w Polsce skodyfikować prawo handlowe. Obecny Kodeks spółek handlowych normuje jedynie część ustrojową prawa handlowego, natomiast brak w nim pełnej regulacji prawnej czynności handlowych. W polskiej nauce prawa przyjęło się, że prawo handlowe stanowi obecnie prywatnoprawną część prawa gospodarczego.

Istota prawa handlowego

Obecnie prawo handlowe można zdefiniować jako dyscyplinę prawniczą obejmującą zespół norm prawa prywatnego, regulującą organizacje podmiotów stosunków gospodarczych oraz podejmowanych przez te podmioty czynności handlowych. Prawo handlowe rządzi się swoimi zasadami. Najważniejsze z nich, to m.in.: zasada wolności gospodarczej, zasada równości praw przedsiębiorców, zasada swobody umów, zasada autonomii woli stron czy też zasada uczciwości i dobrych obyczajów.

Spółki w prawie handlowym

W prawie handlowym dokonano podziału spółek handlowych na spółki osobowe oraz kapitałowe. Do spółek osobowych można zaliczyć spółkę jawną, partnerską, komandytową oraz komandytowo-akcyjną. Tego typu podmioty, odróżnieniu do spółek cywilnych, są podmiotami prawa, a więc mogą we własnym imieniu nabywać prawa, a także zaciągać zobowiązania oraz być pozywane. Do spółek kapitałowych można zaliczyć spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółkę akcyjną. Tego rodzaju podmioty, w odróżnieniu od spółek osobowych, posiadają osobowość prawną.